محمد میرکیانی شب یلدا را بهترین فرصت برای گرد هم آمدن اعضای خانواده و شنیدن قصه از زبان بزرگان فامیل می داند؛ فرهنگی که از گذشته در ایران رواج داشته و ما باید آن را پاس بداریم.
محمد میرکیانی که به داستان هایش درباره ادبیات فولکلور ایران زمین و همچنین آثاری درباره شب یلدا معروف است، در آستانه فرارسیدن شب یلدای سال ۹۰ در گفتگویی با خبرنگار مهر گفت: اگر بخواهیم ظرفیت های فرهنگی پیدا و پنهان کشور را برای ایستادگی فرهنگی و پربارتر شدن فضای فرهنگی، تقویت کرده و به نسل های فعلی و آینده منتقل کنیم بهترین، ماندگارترین، موثرترین و سهل ترین راه قصه گویی است.
قصه گویی یعنی انتقال میراث گذشتگان
وی ادامه داد: همه کشورها به ویژه کشورهای مشرق زمین فرهنگ قصه گویی دارند و در ایران هم شب یلدا بهترین زمان برای قصه گویی است. با قصه گفتن و قصه شنیدن گنجینه واژه های گویندگان و شنوندگان قصه پربارتر می شود. وقتی قصه گو از مسائل مختلف قصه می گوید، در کنار اینکه ممکن است بخش هایی از تجربیات زندگی شخصی خود را در قالب قصه ها منتقل کند، یکی از مهم ترین نتایج این قصه گویی انتقال میراث فرهنگی از یک نسل به نسل های بعدی است.
نویسنده «قصه ما مثل شد» با اشاره به اینکه قصه گویی بهترین فرصت برای انتقال فرهنگ است، بیان کرد: آداب، رسوم، باورها و همه داشته های فرهنگی یک ملت می تواند از طریق قصه گویی منتقل شود و از آنجا که در تاریخ و فرهنگمان از گذشته تا امروز، قصه گویی ریشه داشته است، ما نیز باید به این مساله بیشتر توجه کنیم.
میرکیانی افزود: یکی دیگر از تاثیرات قصه گویی که نمود آن را در شب یلدا می بینیم این است که فرصتی فراهم می کند تا اعضای خانواده گرد هم آمده و باهم همدل و همزبان شوند. قصه گفتن فرصتی است که افراد در کنار هم بنشینند و هم نفس همدیگر قصه بگویند و بشنوند. به دلیل اینکه قصه گویی کاری است که نفس به نفس مخاطب پیش می رود کمک می کند تا درک متقابلی بین گوینده و شنونده شکل گیرد.
وی جمع شدن اعضای خانواده در کنار یکدیگر را یکی از مهم ترین نتایج قصه گویی دانست و توضیح داد: وقتی در مراسمی چون شب یلدا افراد خانواده گرد هم می آیند، قصه گویی بهترین انگیزه برای حفظ جمع اعضای خانواده از کوچک تا بزرگ در کنار یکدیگر است.
رسانه ها هم به احیای فرهنگ قصه گویی کمک کنند
این نویسنده ادبیات کودک و نوجوان اضافه کرد: گرچه در دنیای مدرن رسانه ها جای زیادی در زندگی افراد اشغال کرده اند، اما باز هم می توانند فرهنگساز باشند و در مساله قصه گویی هم اگر ارزش های این فرهنگ را درک کنند، می توانند به ترویج آن کمک کرده و افراد را به قصه گویی و قصه شنیدن تشویق کنند.
میرکیانی که سال ها سابقه فعالیت در رسانه ملی را دارد، در این باره توضیح داد: من سعی کردم از تجربیاتم در کلاس های آموزش قصه گویی در کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان استفاده کرده و چند برنامه در رادیو و تلویزیون برای بچه ها تدارک ببینم که این برنامه ها همگی قالب قصه گویی داشت و به ترویج فرهنگ قصه گفتن کمک می کرد.
نویسنده «شب های شیرین» ادامه داد: من کتاب «قصه های شب یلدا» را ویژه قصه هایی که از قدیم در شب یلدا گفته می شد، تدوین کردم که در ترکیه و جمهوری آذربایجان نیز ترجمه و منتشر شده است. همچنین مجموعه «قصه ما مثل شد» را به شب یلدا؛ شب شیرین قصه های مشرق زمین تقدیم کرده ام.
وی دلیل توجه اش به ادبیات عامیانه و فرهنگ قصه گویی را اینگونه تبیین کرد: من از قدیم با ادبیات کهن ایران زمین مانوس بودم و سعی کرده ام بخش مهمی از آثارم را به پاسداشت و نگهداشت این میراث اختصاص دهم. امیدوارم رسانه ها به ویژه رسانه ملی نیز در ساخت و پخش آثاری که فرهنگ قصه گویی را زنده نگه می دارد، اهتمام ویژه داشته باشند.
خاطره ای که تاکنون روایت نشده است
میرکیانی بخش پایانی این گفتگو را به ذکر خاطره ای از دوران کودکی اش که به قول خودش تاکنون جایی روایت نکرده و ننوشته است، اختصاص داد. وی گفت: زمانی که بچه بودم هنوز خانه مان برق نداشت و مادرم کنار چراغ گردسوز روی گلیمی می نشست و زیر نور آن برای ما قصه می گفت. هنوز آن قصه ها و آهنگ صدای مادرم یادم هست. دعا می کنم خدا به همه مادرها عمر طولانی بدهد. مادرم آن روزها برای ما قصه نمکی را زیاد تعریف می کرد.
